آنوفل سوپر پیکتوس ناقل اصلی مالاریا در استان لرستان است. در این پژوهش پشه های بالغ کولیسیده از اردیبهشت لغایت آبان ماه سال های 1376 و 1377 به روش توتال کچ از سه مکان داخلی (مکان انسانی، حیوانی، انبار) و یک مکان خارجی (غار) صید شدند. از میان 1661 عدد پشه کولیسیده صید شده، 1632 عدد (98.25%) از جنس آنوفل بودند و 1630 عدد (99.3%) پشه های آنوفل صید شده را گونه آنوفل سوپر پیکتوس تشکیل می دادند. از میان آنوفل سوپر پیکتوس های ماده صید شده 631 عدد (50.8%) از نظر حالات شکمی، تازه خون خورده بودند که 491 عدد آنها به صورت تصادفی انتخاب و خون شکم آنها بر روی کاغذ واتمن گرفته شد. تعیین نوع خون خورده شده (از انسان یا حیوان) به وسیله روش الیزا انجام گرفت و ضریب خون خواری آنوفل سوپر پیکتوس از انسان در کلیه مکان های صید 1.02% محاسبه گردید. ضریب خون خواری گونه ذکر شده از انسان در مکان انسانی، مکان حیوانی، انباری و مکان خارجی (غار) به ترتیب صفر، صفر، 2.82% و 1.45% بوده است.

در این پژوهش جمعا تعداد 526 عدد پشه آنوفل که شامل 509 نمونه (96.76%) آنوفل استفنسی و 17نمونه (3.24%) آنوفل کولیسفاسیس در دو پیک فعالیت پشه ها (در ماههای خرداد - تیر و شهریور - مهر) در خلال سالهای 80-1379 به روش جمع آوری کلی (Total catch) و در 36 روستا از توابع شهرستان های میناب ایرانشهر و کهنوج جمع آوری و از نظر جنس و گونه مورد شناسایی قرار گرفتند. در این بررسی فراوانی آنوفل استفنسی در شهرستان میناب 100%، ایرانشهر 95%، و کهنوج 94.4%، همچنین فراوانی آنوفل کولیسفاسیس در شهرستان میناب صفر درصد، ایرانشهر 5% و کهنوج 5.6% تعیین گردید. سر و سینه پشه های جمع آوری شده توسط سوزن حشره شناسی جدا گردیده و به روش فنل – کلروفرم از آنها DNA استخراج شده و به روش (PCR) polymerase chain Reaction وnested-PCR  و با استفاده از پرایمرهای اختصاصی پلاسمودیومهای انسانی مورد بررسی قرار گرفت. و در نتیجه سه مورد از پشه های آنوفل استفنسی میناب و یک مورد از پشه های آنوفل کولیسفاسیس ایرانشهر به پلاسمودیوم ویواکس آلوده بودند و یک مورد (0.19%) از آنوفل استفنسی های فوق الذکر علاوه بر پلاسمودیوم ویواکس به پلاسمودیوم فالسیپاروم نیز آلوده بوده است. در مجموع 0.58%غدد بزاقی آنوفل استفنسی های جمع آوری شده از شهرستان های سه گانه فوق الذکر به پلاسمودیوم ویواکس، 0.19% به پلاسمودیوم ویواکس+پلاسمودیوم فالسیپاروم و 9.09% غدد بزاقی آنوفل کولیسفاسیس های جمع آوری شده به پلاسمودیوم ویواکس آلوده بوده است.

بیماری مالاریا از مهمترین مشکلات بهداشتی در جنوب شرقی کشور بویژه مناطق گرمسیری استان کرمان است. مناطق گرمسیری شهرستان جیرفت به علت موقعیت جغرافیایی و آب و هوایی از جمله مناطق مالاریاخیز استان است. این مطالعه به منظور تعیین فون و فعالیت فصلی پشه های آنوفل در مناطق گرمسیری شهرستان جیرفت، در دو روستای حیدرآباد و دریاچه از توابع بخش مرکزی آن شهرستان از اردیبهشت سال 1377 لغایت فروردین سال 1378 انجام شد. در این مطالعه پشه های آنوفل با استفاده از 5 روش جمع آوری شدند، طعمه های انسانی و حیوانی (گاو)، توتال کچ (Total Catch) تله نورانی و پناهگاه گودالی مصنوعی در این بررسی از مجموع 1792 پشه آنوفل ماده صید شده، 56.5% با استفاده از روش توتال کچ و 34.6% از روی طعمه حیوانی صید شدند (در مجموع 91.1%) نتایج این بررسی نشان داد که در منطقه مذکور آنوفلهای استفنسی، پولکریموس و فلوویاتیلیس به ترتیب با اختصاص 63.4، 17.9 و 10.8 درصد از کل آنوفلهای صید شده، آنوفلهای غالب منطقه هستند و آنوفلهای کولیسیفاسیس، دتالی، سوپرپیکتوس، تور خدای و سرژنتی به ترتیب با 3.6، 3.3، 0.4 و 0.2% در مراحل بعدی قرار دارند. در منطقه فوق: جمعیت آنوفل استفنسی در اوایل بهار و اواسط تابستان به حداکثر می رسد. وفور گزش به انسان این آنوفل 1 الی 3 و وفور گزش به حیوان (گاو) گونه مذکور 1 الی 57 بوده است. علیرغم خونخواری این آنوفل در سرتاسر شب، 60% خونخواری این گونه در نیمه اول شب صورت گرفته است. در منطقه تحت بررسی آنوفل پولکریموس دارای یک پیک بارز فعالیت فصلی در ابتدای پاییز وفور گزش به انسان این آنوفل 1 الی 3 و وفور گزش به حیوان (گاو) این گونه 1 الی 57 بوده است. در حدود 68% خونخواری این آنوفل قبل از نیمه شب صورت گرفته است. جمعیت آنوفل فلوویاتیلیس در منطقه یاد شده در اواخر بهار و اوایل پاییز به حداکثر می رسد. وفور گزش به انسان این آنوفل 1 الی 3 و وفور گزش به حیوان این گونه 1 الی 8 بوده است و 76% خونخواری این آنوفل قبل از نیمه شب انجام شده است.

پیش زمینه و هدف: انگل مالاریا برای ادامه چرخه زندگی در بدن ناقلین، به مولکول های مختلف موجود در دیواره میان روده پشه آنوفل می چسبد. هدف از این مطالعه بررسی تاثیر آنتی بادی های ضدمولکول های موجود در میان روده در جهت پوشانیدن این مولکول ها و در نتیجه قطع انتقال انگل های مالاریا در بدن این ناقلین است.مواد و روش کار: میان روده پشه های ماده سویه تایپ فرم (معروف به سویه بیچ) آنوفل استفنسی از بدن پشه خارج، هموژنیزه و قندزدایی گردید. محصول حاصل به همراه ادجوانت آلوم به موش های بالب سی تزریق شد. موش های شاهد اجوان آلوم به همراه بافر و یا تنها آلوم دریافت کردند. تشکیل آنتی بادی ضدپروتئین های میان روده با روش الیزا تایید شد. گلبول های قرمز حاوی انگل پلاسمودیوم برگئی به همراه سرم موش های ایمن شده در مقابل آنتی ژن میان روده و یا موش های شاهد از طریق مصنوعی به سویه بیچ و سویه تایپ فرم دیگری (اصالتا از بندرعباس) از پشه های آنوفل خورانده شد و رشد انگل در بدن آنها بررسی و مقایسه گردید.یافته ها: در مورد سویه بیچ درصد آلودگی میان روده به اوسیست در پشه های خون خورده از موش های ایمن 23.1 درصد و در پشه های خون خورده از موش های شاهد 57.8 درصد بود که اختلاف معنی داری داشتند (p<0.001). میانگین تعداد اووسیست های روی میان روده نیز متفاوت بود (به ترتیب 4 در مقابل 35.5 عدد). همچنین در حالی که در غدد بزاقی پشه های گروه تیمار اسپروزوئیت مشاهده نگردید، در 13.3 درصد از غدد بزاقی پشه های شاهد اسپروزوئیت وجود داشت. در مورد گروه های تیمار و شاهد سویه بندرعباس اختلاف معنی داری مشاهده نشد.بحث و نتیجه گیری: با توجه به تاثیر متفاوت آنتی بادی های ضدآنتی ژن های روده پشه های ناقل مالاریا بر سویه های مختلف ناقلین و ضرورت کارآیی حداکثر ایمن سازی باید از آنتی ژن هایی استفاده کرد که در سویه ها و گونه های مختلف ناقل مشترک بوده و تاثیر مثبت بر اکثریت آنان و به خصوص بر ناقلین مهم مالاریا داشته باشد.

مقدمه:آنوفل‏های ماده می‏توانند ناقل بیماری خطرناک مالاریا باشند. تعیین فون آنوفل نقش مهمی در مشخص‏کردن آنوفل‏های ناقل هر منطقه دارد. به همین دلیل این مطالعه با هدف تعیین فون آنوفل‏ها در سطح استان کردستان در سال 1380 انجام گردید. مواد و روشها: این مطالعه در هشت شهرستان استان به مدت 6 ماه انجام گرفت. آنوفلها با استفاده از روش توتال کچ و صید با ملاقه جمع‏آوری گردیدند و از آنها تعیین گونه به عمل آمد. نتایج: در بررسی انجام شده در کل استان در مجموع 1725 عدد آنوفل (1354 عدد لارو و 371 عدد بالغ) صیـد گردیـد که شامل جمعـاً هفت‎گونه آنوفـل به شـرح زیر بود: 1- آنوفل سوپرپیکتوس 2- آنوفل ماکولی پنیس 3- آنوفل ساکاروی 4- آنوفل سرجنتی-5 آنوفل کلاویژر 6- آنوفل آلژرینسیس 7- آنوفل مارتری. بیشترین وفور صید مربوط به آنوفل سوپرپیکتوس با بیش از 50% موارد صید بود. بیشترین وفور لاروهای آنوفل مربوط به آبهای دائمی با جریان ملایم بود. در این بررسی چهار گونه آنوفل صید گردید که در تحقیق انجام شده در سال 1363 از این استان صید نشده بودند. نتیجه‎گیری: با توجه به وفور بالای آنوفل سوپرپیکتوس در صورت آلودگی آنها به انگل پلاسمودیوم می‎توان انتظار موارد مالاریا را در این استان داشت.

مقدمه: علی رغم ارتقاء سطح بهداشت عمومی در ایران، مالاریا هنوز مشکل بهداشتی مهم در جنوب شرق کشور محسوب می شود. برای اشراف بر حرکات بیماریهای منتقله از بندپایان، خصوصا با تاکید بر اپیدمیولوژی مکان مرجع، نقشه سازی پراکندگی بیماریهای آندمیک و ارتباطات اپیدمیولوژیک آن با متغیرهای جغرافیایی دارای اهمیت خاصی برای کارشناسان بهداشت کشور است. بر همین اساس، این مطالعه برای تهیه نقشه پاتولوژی جغرافیایی مالاریا با تاکید بر ناقلین بیماری صورت گرفت.روش کار: ابتدا مطالعه ساختار یافته روی مقالات و مراجع معتبر صورت گرفت و داده ها همراه با متادیتا یا فراداده ها (Meta Data) برای ارزشیابی یافته ها مورد استفاده قرار گرفت. در این راستا همه مقالات و کتب در دسترس برای نقشه سازی ناقلین و انگل مورد مطالعه قرار گرفت. داده های موارد مالاریا از مرکز مبارزه با مالاریا وزارت بهداشت گرفته شد. بروز بیماری و نام ناقلین محلی در بانک داده های مکان مرجع سازماندهی شده و در نرم افزار ArcGIS مورد استفاده قرار گرفت و نقشه های مورد نیاز تولید شد.نتایج: 28 گونه آنوفل در ایران گزارش شده است. در این مطالعه هفت نقشه برای ناقلین اصلی مالاریا در ایران تولید که مربوط بودند به آنوفل کولیسیفاسیس، آنوفل فلوویاتلیس، آنوفل استفنسی، آنوفل دتالی، آنوفل ساکاروی، آنوفل ماکولیپنیس، آنوفل سوپرپیکتوس. نقشه پراکندگی برای پلاسمودیوم فالسیپاروم، پلاسمودیوم ویواکس و موارد میکس نیز تهیه و به جامعه علمی کشور ارائه شد. همچنین نقشه انتقال و مناطق آندمیک بیماری نیز تولید شده است. از 11668 مورد «انتقال» و «انتقال از وارده» مالاریا در سه سال مداوم، 9400 مورد آن در منطقه جنوب شرق، که در منطقه زوجغرافیایی شبه آفروترپیکال واقع است گزارش شده و 2200 نفر در منطقه زوجغرافیایی ایندومالایی گزارش شده است و تنها 25 مورد ان در منطقه تیپیک پاله آرکتیک دیده شده است. نقشه ها بیانگر انطباق بیماری مالاریا و ناقلین مشخص محلی بوده است. ارتباط مالاریا و بارندگی، ارتفاع، شدت سبزینگی نرمال شده یا (Normalized Difference Vegetation Index (NDVI مورد بحث قرار گرفت. ارتباط معنی داری بین ارتفاع و شیوع محلی لایه بندی شده مالاریا، دما و NDVI با انتقال مالاریا دیده شده است.نتیجه گیری: اکثر موارد مالاریا در گوشه جنوب شرقی ایران، در استان های سیستان و بلوچستان، هرمزگان و جنوب کرمان دیده شده است. شیوع موارد وارده مالاریا و موارد انتقال مالاریا می تواند بهداشت عمومی را تحت تاثیر قرار داده و مساعی صورت گرفته در دهه های گذشته برای کنترل و ریشه کنی مالاریا را خصوصا در جنوب شرق کشور بی تاثیر سازد. الگوی انتقال بیماری در ایران مشابهت هایی با سایر نقاط حاره و تحت حاره جهان دارد. اطلاعات حاصل از ناقلین و بروز عوامل و کلیه متغیرهای محیطی، می تواند در تولید سامانه پیش آگهی مالاریا محلی در ایران مورد استفاده قرار گیرد. متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد، لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

زمینه و هدف: مالاریا در جنوب شرقی کشور از جمله شهرستان جیرفت به صورت اندمیک وجود دارد و در صورت مناسب شدن شرایط اپیدمیولوژیک می تواند بهداشت مردم منطقه را تهدید نماید. آنوفل فلوویاتیلیس یک گونه کمپلکس و یکی از مهمترین ناقلین مالاریا در ایران می باشد. این کمپلکس دارای سه گونه S ,T ,U و 7 ژنوتایپS ،U ، T1، T2،Y ،X  و V می باشد که در بیولوژی، اکولوژی و قدرت انتقال بیماری با هم کاملا متفاوت می باشند. بنابراین برنامه ریزی کنترل ناقلین بر اساس نوع گونه می تواند متفاوت باشد. هدف این مطالعه تعیین گونه های فلوویاتیلیس کمپلکس در منطقه مالاریاخیز جیرفت به کمک آنالیز توالی بخش های D3 و ITS2 ژن rDNA می باشد.مواد و روش کار: نمونه های فلوویاتیلیس با استفاده از روش های صید کلی، شلتر پیت و گزش شبانه انسانی و حیوانی صید شدند. آزمایشات PCR دو بخش D3 و ITS2 روی DNA نمونه ها انجام شد و سپس محصولات PCR تعیین توالی شدند. توالی های به دست آمده به کمک مقایسه با نمونه های موجود در بانک جهانی ژن و درخت های فیلوژنی در سطح گونه و ژنوتایپ مورد شناسایی قرار گرفتند.یافته ها: لوکوس های D3 به طول 376bp و ITS2 به طول 514bp به کمک PCR تکثیر شدند و توالی آن ها مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج بررسی ها نشان داد که نمونه های فلوویاتیلیس شهرستان جیرفت مشابه ژنوتایپ های T2 و Y گونه T کمپلکس آنوفلس فلوویاتیلیس می باشند.نتیجه گیری: گونه T تنها گونه شناخته شده کمپلکس فلوویاتیلیس در جیرفت می باشد و بر اساس شواهد مطالعات قبلی می تواند ناقل مالاریا در منطقه باشد.